Energia tysięcy Słońc. Po raz pierwszy udało się zmierzyć chwilową moc dżetu czarnej dziury

17 kwietnia 2026, 09:04

Dżety czarnych dziur to jedne z najbardziej energetycznych zjawisk we Wszechświecie. Wystrzeliwane z okolic horyzontu zdarzeń z prędkościami bliskimi prędkości światła, wpływają na ewolucję galaktyk, zasilają ośrodek międzygwiazdowy w energię i pola magnetyczne, a nawet drążą gigantyczne pustki w gromadach galaktyk. Mimo to jedno fundamentalne pytanie pozostawało bez odpowiedzi: ile energii niosą te strumienie materii w danej chwili?



Wzdłuż wybrzeży Hokkaido odkryto nowy gatunek dziobogłowca

3 września 2019, 15:18

Japońsko-amerykański zespół potwierdził, że wal dziobogłowy, nazywany dotąd przez wielorybników z Hokkaido Kurotsuchikujira (czarny dziobogłowiec północny), to nowy gatunek walenia. Nadano mu łacińską nazwę Berardius minimus.


A wszystko przez układ nagrody

15 marca 2010, 11:56

Mózg psychopaty jest zbudowany w taki sposób, by szukać nagrody bez względu na koszty. Psychopaci są często przedstawiani jako zimnokrwiści kryminaliści, którzy uzyskują to, czego pragną, nie myśląc o konsekwencjach. My odkryliśmy, że podłoże niektórych problematycznych zachowań [...], np. gwałtownych przestępstw, recydywy czy uzależnień, może stanowić hiperaktywny dopaminergiczny układ nagrody – podkreśla Joshua Buckholtz z Vanderbilt University.


Zagospodarowanie odpadów i pozyskanie białka w jednym

1 września 2014, 08:54

Jakub Dzamba z McGill University zaproponował pomysł, który stanowi rozwiązanie 2 problemów naraz. Hodowla świerszczy w specjalnych plastikowych pojemnikach zapewnia pokarm, a że owady żywią się tym, co normalnie trafiłoby na kompost, można w ten sposób zagospodarować część odpadów.


Odkryto pierwszą supermasywną czarną dziurę swobodnie przemierzającą kosmos

28 lipca 2026, 09:48

Zespół astronomów z University of Maryland, kierowany przez Roberta Steina, opisał w The Astrophysical Journal Letters pierwszy znany przypadek rozerwania gwiazdy przez siły pływowe (tidal disruption event, TDE) czarnej dziury, który miał miejsce wyraźnie poza centrum galaktyki. Odkrycie dostarcza mocnego argumentu za istnieniem tzw. wędrujących supermasywnych czarnych dziur – obiektów przewidywanych teoretycznie, ale dotąd niemal nieuchwytnych.


Choroby przyzębia wiążą się z podwyższonym ryzykiem nadciśnienia

25 września 2019, 11:20

Osoby z chorobami przyzębia (periodontopatiami) wydają się bardziej zagrożone nadciśnieniem. Obserwowaliśmy zależność liniową: im cięższa periodontopatia, tym wyższe prawdopodobieństwo nadciśnienia - podkreśla prof. Francesco D'Aiuto z Uniwersyteckiego College'u Londyńskiego (UCL).


Gojenie przez zadrukowanie

9 kwietnia 2010, 09:15

Na amerykańskim Wake Forest University powstało inspirowane drukarką atramentową urządzenie, które umożliwia bezpośrednie pokrycie poparzeń czy ran komórkami skóry i tkanki łącznej. Uszkodzone miejsce zostaje skutecznie zabezpieczone, przez co wielu postrzega ten wynalazek jako alternatywę dla przeszczepów i ratunek dla ofiar pożarów, wojen lub stopy cukrzycowej.


Nowy dinozaur z profilem Karla Maldena

23 września 2014, 11:48

Rhinorex condrupus to dinozaur, który zawdzięcza swoją nazwę profilowi, a konkretnie wydatnemu nosowi (łac. Rhinorex tłumaczy się jako król-nos).


Powstała pierwsza mapa skąposzczetów zamieszkujących glebę

25 października 2019, 11:02

Żyjące w glebie skąposzczety, np. dżdżownice, to jedne z najważniejszych, a jednocześnie najmniej zauważanych, zwierząt na Ziemi. Spulchniają one i użyźniają glebę, prowadzą recykling składników odżywczych, dzięki nim woda i powietrze mogą sięgać większych głębokości. Bez pierścienic gleba byłaby w znacznie gorszym stanie, a jej produktywność by spadła.


Mózg jako sieć

Nicień, człowiek czy komputer – sieć jest jedna

24 kwietnia 2010, 12:53

Międzynarodowa ekipa naukowców porównała strukturę trzech typów sieci: układu scalonego, układu nerwowego nicienia i mózgu człowieka. Wszystkie wykazują te same podstawowe właściwości. Cios dla mitu o wyjątkowości człowieka?


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy